Wiosną i latem wiele osób znajduje młode ptaki i zastanawia się, czy wymagają pomocy. Wokół piskląt i podlotów narosło wiele mitów – na przykład przekonanie, że rodzice porzucą młode po dotknięciu ich przez człowieka. W tej sekcji znajdziesz odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania oraz praktyczne wskazówki, które pomogą Ci właściwie ocenić sytuację i podjąć najlepszą decyzję dla dobra ptaka.
Tak. To jeden z najczęściej powtarzanych mitów dotyczących dzikich ptaków. Większość gatunków ptaków ma słabo rozwinięty zmysł węchu, dlatego dotknięcie pisklęcia przez człowieka nie spowoduje odrzucenia go przez rodziców.
Jeżeli pisklę wypadło z gniazda, możesz je bezpiecznie podnieść i odłożyć do gniazda lub w miejsce, gdzie będzie bezpieczne do czasu przybycia swoich rodziców.
Dowiedz się więcej o tym, co robić kiedy znalazłeś pisklę – przejdź do strony
Nie. Rodzice nie porzucają młodych wyłącznie dlatego, że były dotykane przez człowieka. Znacznie większym zagrożeniem dla pisklęcia są drapieżniki, ruch uliczny, wychłodzenie lub odwodnienie.
Jeżeli młody ptak wypadł z gniazda, najlepiej odłożyć go z powrotem na miejsce. Jeżeli nie jest to możliwe, należy zabezpieczyć pisklę i dostarczyć je do najbliższego ośrodka rehabilitacji ptaków dzikich – lista. Więcej o tym, co robić kiedy znalazłeś pisklę – przejdź do strony
Pisklę gniazdowników jest słabo opierzone lub niemal pozbawione piór. Nie potrafi samodzielnie poruszać się poza gniazdem i wymaga stałej opieki rodziców.
Podlot jest już niemal całkowicie opierzony. Potrafi skakać, wspinać się po gałęziach i wykonywać krótkie loty. Wiele podlotów spędza kilka dni na ziemi lub niskich gałęziach, ucząc się latać pod opieką rodziców.
Pisklęta gnazdowników nie przeżyją poza gniazdem – pilnie potrzebują pomocy. Podloty są pod opieką rodziców i jeżeli nic im nie zagraża, to nie potrzebują interwencji człowieka.
Dowiedz się więcej o podlotach – przejdź do strony
Nie zawsze. Najpierw należy ustalić, czy jest to pisklę czy podlot.
Jeżeli jest to podlot, zazwyczaj nie wymaga pomocy człowieka. Rodzice najprawdopodobniej znajdują się w pobliżu i nadal go karmią. Jeżeli jest osowiały, możesz go dyskretnie poobserwować: oddal się na co najmniej 20–30 metrów i obserwuj miejsce przez około godzinę. Jeżeli zobaczysz rodzica, który przylatuje go dokarmiać – nie zabieraj podlota. Jeżeli nie – przekaż go do ośrodka rehabilitacji ptaków dzikich – lista.
Jeżeli jest to pisklę, które nie ma jeszcze rozwiniętego upierzenia, powinno zostać odłożone do gniazda lub przekazane specjalistom.
Dowiedz się więcej o tym, jak rozróżnić pisklę od podlota – przejdź do strony
Nie. Zdrowy podlot nie powinien być zabierany z naturalnego środowiska. Rodzice nadal się nim opiekują, nawet jeśli nie są widoczni.
Pomoc jest potrzebna tylko wtedy, gdy ptak jest ranny, osłabiony lub znajduje się w bezpośrednim niebezpieczeństwie.
Dowiedz się więcej o podlotach – przejdź do strony
W zależności od gatunku od kilku dni do nawet kilku tygodni. W tym czasie młody ptak uczy się samodzielnego życia, a rodzice regularnie go dokarmiają i chronią.
Dlatego obecność młodego ptaka poza gniazdem jest często naturalnym etapem rozwoju.
Dowiedz się więcej o podlotach – przejdź do strony
Jeżeli podlot znajduje się w miejscu, gdzie grozi mu atak kota, psa lub ruch uliczny, można przenieść go kilka lub kilkanaście metrów dalej – na pobliski krzew, gałąź lub inne bezpieczne miejsce.
Nie należy zabierać go daleko od miejsca znalezienia, ponieważ rodzice mogą mieć trudności z jego odnalezieniem.
Dowiedz się więcej o podlotach – przejdź do strony
Jeżeli znasz lokalizację gniazda i możesz bezpiecznie do niego sięgnąć, odłóż pisklę na miejsce.
Jeżeli gniazdo zostało zniszczone lub jest niedostępne, skontaktuj się z ośrodkiem rehabilitacji dzikich zwierząt.
Znajdź ośrodek w pobliżu – lista. Więcej o tym, co robić kiedy znalazłeś pisklę – przejdź do strony
Oddal się na co najmniej 20–30 metrów i obserwuj miejsce przez około godzinę. Rodzice często nie podlatują do młodych, gdy w pobliżu znajduje się człowiek.
Jeżeli zauważysz dorosłe ptaki przynoszące pokarm, oznacza to, że młody ptak pozostaje pod ich opieką.
Pomoc jest konieczna, gdy:
- podlot został zaatakowany przez kota lub psa,
- ma widoczne obrażenia,
- krwawi,
- nie stoi na nogach,
- leży na boku,
- ma złamane skrzydło,
- przebywa w miejscu bezpośrednio zagrażającym życiu.
Nie jest to zalecane. Rodzice zwykle opiekują się tylko własnym potomstwem. Najlepiej odłożyć pisklę do jego gniazda lub przygotować zastępcze gniazdo w pobliżu miejsca znalezienia.
Najważniejsze jest zapewnienie bezpieczeństwa, ciepła i ograniczenie stresu. Pisklę należy umieścić w kartonie wyłożonym papierowym ręcznikiem lub miękką tkaniną. Można położyć obok termofor z ciepłą (nie gorącą) wodą – pisklę trzeba ogrzewać.
Pudełko powinno znajdować się w cichym, ciepłym pomieszczeniu, z dala od dzieci i zwierząt domowych. Nie należy niepotrzebnie wyjmować ptaka ani robić mu zdjęć.
Więcej o tym, co robić kiedy znalazłeś pisklę – przejdź do strony
W większości przypadków nie. Nieprawidłowe karmienie jest jedną z najczęstszych przyczyn śmierci młodych ptaków.
Różne gatunki mają różne wymagania pokarmowe. Podanie niewłaściwego pokarmu może doprowadzić do zachłyśnięcia, niedożywienia lub zaburzeń trawienia.
Jeżeli transport do ośrodka nastąpi w ciągu kilku godzin, karmienie nie jest konieczne.
Nie należy samodzielnie wlewać wody do dzioba. Ptak może zachłysnąć się wodą, co prowadzi do ciężkich powikłań lub śmierci.
Najważniejsze jest zapewnienie odpowiedniej temperatury i szybkie przekazanie ptaka specjalistom.
Umieść ptaka w kartonowym pudełku z otworami wentylacyjnymi. Wyłóż dno ręcznikiem papierowym. Możesz też umieścić butelkę z ciepłą wodą owiniętą w ręcznik, która będzie stanowiła dodatkowe źródło ciepła. Pudełko ustaw w cichym i spokojnym miejscu.
Nie używaj klatki. Nie wypuszczaj ptaka w mieszkaniu. Ogranicz kontakt do minimum i skontaktuj się z ośrodkiem następnego dnia rano.
W roku 2026 Ośrodek Rehabilitacji Ptaków Dzikich w Bukwałdzie wspiera firma Mpec Olsztyn
