Dlaczego bociany nie odlatują?
Coraz łagodniejsze zimy, będące efektem zmian klimatu, wpływają na zachowanie ptaków migrujących. Dzięki dostępności pożywienia przez cały rok niektóre bociany tracą motywację do migracji, która jest zarówno niebezpieczna, jak i energochłonna. W wielu krajach Europy Zachodniej bociany przestały migrować i zimują, żerując na wysypiskach – w Polsce również coraz częściej obserwuje się to zjawisko.
Czy bociany, które spędzają zimę w Polsce potrzebują pomocy?
Zimą niska temperatura nie stanowi dla bocianów problemu – ich głównym wyzwaniem jest brak pokarmu. Zimujące bociany potrzebują pomocy tylko w sytuacjach, kiedy są ranne lub zima (śnieg i mróz) utrzymują się przez długi czas.
Zima – jak pomóc bocianom? Czy interwencja jest potrzebna?
Jeśli zauważysz zimującego bociana, nie działaj pochopnie – nie płosz go i nie dokarmiaj bez wcześniejszej konsultacji z ośrodkiem rehabilitacji. Niewłaściwy pokarm lub nadmierny kontakt z człowiekiem może zaszkodzić ptakowi.
Obserwuj sytuację z bezpiecznej odległości i sprawdź, czy bocian jest sprawny, lata i czy zachowuje się normalnie.
Interwencja jest konieczna tylko wtedy, gdy ptak jest ranny lub niezdolny do lotu. Pamiętajmy, że umieszczanie dzikich zwierząt w ośrodkach ma sens wyłącznie w sytuacjach realnego zagrożenia życia – próba złapania zdrowego, latającego bociana jest trudna i może skończyć się dla niego poważnymi urazami, a przede wszystkim jest dla niego źródłem niepotrzebnego stresu.
Pamiętajmy też, że ptaki zimą oszczędzają energię więc niepotrzebne płoszenie nie działa na ich korzyść. Zanim przystąpi się do jakiegokolwiek działania warto skonsultować się z najbliższym ośrodkiem rehabilitacji dzikich zwierząt, żeby niepotrzebnie nie niepokoić ptaka.
Dokarmianie bocianów zimą.
Bociany dokarmiamy tylko w sytuacjach ostrej zimy – kiedy jest długo utrzymujący się śnieg i mróz.
Co można podawać?
- Mięso: Surowe elementy drobiu, takie jak serca, szyje czy skrzydła, także te zawierające drobne kości; dopuszczalne są również podroby.
- Ryby: Niewielkie ryby słodkowodne o długości około 10–15 cm.
- Gryzonie: Myszy, pod warunkiem że nie miały kontaktu z trutką.
- Jaja: Jajka ugotowane na twardo, rozgniecione razem ze skorupką.
Czego nie wolno podawać?
- Wędlin i kiełbas – zawarta w nich sól oraz dodatki chemiczne mogą być dla ptaka szkodliwe.
- Pieczywa, resztek z kuchni, słodyczy i mleka – produkty te nie nadają się do karmienia i mogą zaszkodzić zdrowiu.
- Wątroby – jej podawanie jest niewskazane.
Jak prawidłowo dokarmiać?
- Wybierz odpowiednie miejsce: Pokarm wykładaj na odśnieżonym fragmencie terenu, w bezpiecznej odległości od drapieżników (kotów, psów, lisów) i w miejscu dobrze widocznym dla bociana.
- Podawaj niewielkie ilości: Lepiej karmić częściej, ale małymi porcjami, aby jedzenie nie zamarzało ani się nie psuło.
- Zachowaj dystans: Ogranicz kontakt z ptakiem — bocian powinien pozostać czujny i samodzielny. Częste dokarmianie, nawoływanie i kontakt z człowiekiem może wpłynąć na przyzwyczajenie się bociana i jego oswojenie, co w przyszłości negatywnie wpłynie na dobrostan zwierzęcia i może się skończyć koniecznością umieszczenia go na stałe w ośrodku rehabilitacji. Oswojony ptak będzie szukał kontaktu z człowiekiem i prędzej, czy później pojawią się z tego powodu problemy.
